Toz, kömür, böcek ve böcek parçacıkları, torna tezgahlarından sıçrayan metal parçacıklar ve kopan kirpikler göze kaçan yabancı cisimlerdendir. Demir parçacıkları ve ahşap parçaları korneaya (gözün renkli kısmına) saplanarak ciddi sorunlara neden olabilir. Göze kaçan yabancı cisimlerin görme kaybına yol açma ihtimali olabileceğinden erken dönemde ilk yardım uygulanmalıdır. Belirtileri şunlardır;
- Ağrı veya rahatsızlık hissi
- Kızarıklık
- Sulanma
- Bulanık görme
- Göz kapaklarında ve gözde kaşınma hissi
Ne Yapılmalı
- Göze dokunulmadan önce eller iyice yıkanmalı veya temizlenmelidir.
- Hasta/yaralı oturtulur.
- Hasta/yaralı gözlerini ovmaması gerektiği konusunda bilgilendirilir.
- Gözün içini kontrol etmek için üst ve alt göz kapakları nazikçe açılır.
- Gözün her bölümü dikkatlice incelenir.
- Göz oda sıcaklığında temiz su ile burun tarafından başlayarak dışa doğru yıkanır.
- Omuzların ıslanmaması için havlu kullanılabilir.
- Diğer göze yıkama suyunun kaçmamasına özen gösterilmelidir.
- Yabancı cisim görünmüyorsa ve semptomlar hala devam ediyorsa yabancı cisim üst göz kapağının altında olabilir. Hasta/yaralıdan gözünün üst kirpiklerini tutması ve üst göz kapağını alt kapağın üzerine çekmesi istenir. Bu sayede alt kirpikler parçacığı temizleyebilir.
- Diğer bir yöntemde bir fincan ya da leğen gibi bir nesnenin içine temiz su koyarak gözünü içinde kapatıp açması istenebilir.
- Toz zerresi gibi yabancı cisimler görülebiliyorsa, temiz ve yumuşak peçete ile gözün renkli kısmına değmeden zıt istikametteki hareketlerle almaya çalışılabilir.
- Göze, göz küresine veya göz bebeğine bir şey yapışmış veya gömülü ise çıkarmaya çalışılmaz.
- Kişi en yakın sağlık kuruluşuna yönlendirilir.
- Kişiye yönelik müdahale bittikten sonra ilk yardımcı ellerini sabun ve su ile yıkamalıdır.
- Göz asla ovalanmamalı ve kaşınmamalıdır.
- Göze batmış bir yabancı cisme dokunulmamalı ve çıkarılmaya çalışılmamalıdır.